Конституциялық реформалар жөніндегі комиссия Қазақстан Республикасының жаңа Ата Заңының жобасын жариялады. Жоба елдің саяси-құқықтық жүйесін жаңғыртуға және мемлекеттің дамуының жаңа кезеңіне берік құқықтық негіз қалыптастыруды көздейді.
Жаңа Конституция азаматтар, саяси партиялар, қоғамдық ұйымдар мен сарапшылардың ұсыныстары негізінде әзірленді. Алты айға жуық уақытқа созылған ашық қоғамдық талқылаулар барысында екі мыңнан астам ұсыныс қаралып, жүйеленді.
Реформаның бастамашысы – Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаев. Президент 2025 жылғы Жолдауында бір палаталы Парламент құру арқылы елдің саяси жүйесін кешенді жаңғырту қажеттігін атап өткен еді. Осы бастама аясында құрылған Конституциялық комиссияның жұмысы қоғам алдында толықтай ашық өтті.
Жаңа Конституция жобасы Преамбула, 11 бөлім мен 95 баптан тұрады. Құжат қоғамдағы негізгі құқықтық қатынастарды жан-жақты қамтып, азаматтардың құқықтары мен бостандықтарын қорғауды күшейтуге бағытталған.
Конституциялық құрылыстың негіздеріне келсек, жобаның алғашқы бөлімі мемлекеттің іргелі қағидаттарын айқындайды. Онда: егемендіктің иесі әрі биліктің бастауы – халық екені көрсетілген. Азаматтардың ел басқару ісіне қатысу рөлі күшейтілген. Аумақтық тұтастық пен басқару жүйесінің тұрақтылығын қамтамасыз ету үшін әкімшілік-аумақтық құрылымды конституциялық заңмен айқындау ұсынылған.
Жаңа Ата Заң жобасында болашаққа бағытталған жаңашылдықтар да бар. Олар бірпалаталы жаңа Парламент яғни, Құрылтай құру, Қазақстанның Халық Кеңесі – жалпыұлттық диалог алаңы, Вице-президент институтын енгізу және азаматтардың цифрлық ортадағы құқықтары да алғаш рет Конституцияда көрініс табуда.
Бір сөзбен айтқанда, Жаңа Конституция – әділетті қоғам құруға, құқық үстемдігін қамтамасыз етуге және мемлекет пен қоғам арасындағы сенімді нығайтуға арналған стратегиялық құжат болғалы отыр. Бұл – ел болашағына қатысты ортақ таңдау.
Жандос Базартай,
«AMANAT» партиясы Қызылорда облыстық филиалының төрағасы
Жылдам ақпарат алу үшін Facebook, Instagram желілері мен Telegram каналымызға жазылыңыз!