Мейірбике – науқастың саулығына жауапкершілікпен қарайтын жанашыр маман иесі. Осы орайда, науқастардың дертіне шипа табуына атсалысып жүрген денсаулық сақшыларының еңбегін ерекше атауға болады. Адам жанының арашасы болу, науқасқа мейірім мен қамқорлық сыйлайтын мейіргерлердің еңбегі қашанда бағалы. Осы мереке қарсаңында №3 қалалық емхананың микрореакция мейіргері Камила Досановамен сұхбаттасқан едік. Көп жылдық тәжірибесі бар маман өз мамандығына деген адалдығы, науқастарға деген жанашырлығы арқылы әріптестері арасында сыйлы.
– Медицина саласы үлкен жауапкершілікті талап етеді. Мейіргер болу бала күнгі арманыңыз ба?
– Иә, бұл менің бала күнгі арманым десем болады. Анам хирургия бөлімінің аға мейіргері болып жұмыс істеді. Кішкентай кезімде оның жұмысқа үлкен жауапкершілікпен қарайтынын, адамдарға көмектесіп жүргенін көріп өстім. Ақ халат киген анам маған әрдайым ерекше көрінетін. Сол кісіге қарап қызығып, дәрігер болуды армандадым. Дәрігер болмасам да арманыма біртабан жақындадым.
– Еңбек жолыңызды қай жерде бастадыңыз? Осы уақыт аралығында медицина саласындағы қандай өзгерістердің куәсі болдыңыз?
– Еңбек жолымды ауылдан бастадым. 2003 жылдың қаңтар айында Жанақорған ауданындағы перзентханасының реанимация бөлімінде балалар мейіргері болып жұмысқа орналастым. Жас маман ретінде алғаш жұмысқа кіріскен кездер әлі есімде. Ол кезде қазіргі кездегідей заманауи технологиялар көп емес еді. Көп жұмыс қолмен жасалатын. 2012 жылы Қызылорда қаласына көшіп келуіме байланысты осы №3 қалалық емханаға жұмысқа орналастым. Алдын алу және әлеуметтік және психологиялық көмек көрсету бөлімінің микрореакция кабинетінде мейіргер болып қызмет атқарамын. Осы салада жұмыс істегеніме 24 жыл болды. Осы жылдар ішінде медицина саласы айтарлықтай өзгерді. Қазір жаңа технологиялар, заманауи аппараттар, цифрлық жүйе енгізілген. Бұрын кейбір зерттеулер ұзақ уақыт алатын болса, бүгінде нәтижелер жылдам шығады. Бұл – дәрігерлер мен мейіргерлердің жұмысын жеңілдетіп қана қоймай, науқастарға көрсетілетін қызмет сапасын арттырады.
– Мейіргер деген кім, қызметі қандай, міндеті не? Осы жайында толық айтып берсеңіз.
– Мейіргер – денсаулық сақтау саласындағы маңызды мамандық иесі. Ол дәрігердің кәсіби көмекшісі ғана емес, науқастарға күтім жасайтын және емдеу процесіне тікелей қатысатын орта буынды медициналық маман. Мейіргер диагностикалық жұмыстарға қатысады, науқастың жағдайын бақылайды, дәрігердің тағайындауларын орындайды. Сонымен қатар науқасқа психологиялық қолдау көрсету де маңызды міндеттердің бірі. Кейбір адамдар ауруханаға түрлі аурруларын ойлап, қорқып келеді. Сондай кезде жылы сөз айтып, сабырға шақырудың өзі үлкен көмек.
– Сіздіңше, мейіргердің науқасқа деген қарым-қатынасы қандай болуы керек? Науқастармен жұмыс барысында қандай қиындықтар кездеседі?
– Ең алдымен мейірімді болу керек. Сонымен қатар сабырлылық, жауапкершілік, ұқыптылық маңызды. Себебі біз адам денсаулығына жауаптымыз. Науқастардың мінезі де әртүрлі болады. Біреуі ашулы, кейбірі уайымдап келеді. Осындай жағдайда әр науқасқа түсіністікпен қарап, сабыр сақтай білу қажет. Кез келген жұмыс қиындықсыз болмайды. Кейде науқастар өз жағдайын дұрыс түсінбей қалады немесе ем қабылдаудан қорқады. Кейбір науқаспен тіл табысу қиын болуы мүмкін, сондай-ақ ауыр халдегі науқастарды көру психологиялық тұрғыдан да әсер етеді. Бірақ осындай қиындықтарға қарамастан, біз әр науқасқа көмек көрсетуге тырысамыз. Себебі медицина қызметкерінің басты міндеті – адам денсаулығына жауапкершілікпен қарау.
– Мейіргер қызметіне не нәрсеге рұқсат, не нәрсеге тыйым бар?
– Дәрігердің тағайындауынсыз өз бетінше диагноз қоюға немесе тағайындауға болмайды. Бұл – өте маңызды талап. Сонымен қатар науқастың жеке мәліметтерін жариялауға, медициналық этиканы бұзуға болмайды. Әр науқастың құпиясы сақталуы тиіс. Одан бөлек санитарлық талаптарды сақтамау үлкен қателік болып саналады. Себебі тазалық – медицинадағы ең маңызды талаптардың бірі.
– Жұмыс барысында есіңізде қалған оқиға…
– Бір күні емханаға кішкентай бала келді. Ол қатты қорқып, жылап, дәрігерлер мен мейіргерлерге жақындамай қойды. Ем қабылдағысы келмей, анасынан айырылмай қалды. Сол кезде мен баламен жай сөйлесіп, оны тыныштандыруға тырыстым. Оған ойыншық беріп, көңілін басқа жаққа аудардым. Біраз уақыттан кейін бала тынышталып, маған сенім білдіре бастады. Кейін емін де жыламай қабылдады. Осындай сәттер тек медициналық көмек емес, адамға психологиялық қолдау көрсету қажет екендігін аңғартады.
– Мейіргер бойында қандай қасиет болу керек?
– Менің ойымша, мейіргер мамандығына ең алдымен мейірімді, сабырлы және жауапкершілігі жоғары адам келу керек. Себебі науқастар әртүрлі жағдайда болады: біреуі ауырып қиналса, біреуі қорқып немесе уайымдап жүреді. Сондықтан мейіргер оларға түсіністікпен қарап, жылы сөйлей білуі қажет. Тағы бір атап айтарлығы, мейіргердің психологиялық тұрғыда мықты болуы. Кез келген жағдайда эмоцияға берілмеуі керек. Ауырып келген адаммен бірге жылап, онымен бірге сасқалақтап, эмоцияға беріліп тұрсаң, уақыт өтіп кетеді. Көмектесіп үлгермей қалуың мүмкін.
– Халықтан алғыс алған кездегі әсеріңіз…
– Науқастың шынайы алғысы бізге үлкен мотивация береді. Кейде жұмыста шаршаған сәттер болады, бірақ науқастың «рахмет» деп шын көңілмен айтқаны барлық еңбектің ақталғанын сездіреді. Әсіресе науқастың жағдайы жақсарып, күлімдеп шыққанын көру бізге қуаныш сыйлайды.
– Мейіргер жұмысын одан әрі жақсарту үшін не істеу керек? Маман ретінде пікіріңізбен бөліссеңіз?
– Ең алдымен мейіргерлердің еңбегін бағалау қажет. Олардың жұмыс уақыты мен демалысы дұрыс ұйымдастырылса, олар өз міндетін сапалы атқара алады. Сонымен қатар заманауи құрал-жабдықтар мен таза жұмыс ортасы да маңызды. Тағы бір маңызды нәрсе – білімді үнемі жетілдіру. Мейіргерлер жаңа медициналық әдістерді үйреніп, тәжірибесін дамытып отыруы керек.
– Сұхбатыңызға рахмет.
Айтолқын АЙТЖАНОВА
Жылдам ақпарат алу үшін Facebook, Instagram желілері мен Telegram каналымызға жазылыңыз!